یادداشت خداحافظی؛ سخنی صریح با سردار رضایی و سایر مسئولان

عملیات والفجر مقدماتی در بهمن61 یکی از تلخ‌ترین شکست‌های ایران در جنگ هشت‌ساله بود. جایی‌که بسیاری از جوان‌های سرزمین عزیزم مظلومانه در دشت‌های فکه و اطراف آن به شهادت رسیدند. بنا بود پس از آزادي خرمشهر، بصره را تهدید کنیم و تا ساحل شط‌العرب پیش برویم و بالاسر بصره باشیم تا دست برتر را داشته باشیم. در عملیات رمضان شکست سختی خوردیم و نشد. حالا زمستان سال61 به سمت العماره حمله می‌کردیم و حتی گویا به فکر ایجاد حکومت اسلامی در العماره هم بودیم. نام عملیات را والفجر انتخاب کردیم و وعده‌های بسیاری برای پیروزی‌اش دادیم. اما وقتی شکست خورد نامش به والفجر مقدماتی تغییر کرد و تا پایان جنگ در جبهه‌هاي مختلف تا والفجر10 هم انجام داديم.

دیروز آقای رضایی در سخنانی گفته است: «برخی می‌خواهند جنگ را تحریف کنند تا بر شیوه رهبری امام امت و کسب پیروزی‌های دفاع مقدس خدشه وارد شود…»

بايد ميان تحريف و نقد تفاوت قائل شد. امام و رهبری‌اش با سوال و نقد زیر سوال نمي‌رود. اتفاقا اگر گذشته نقد نشود خطاها تکرار می‌شود و آسیب‌های بزرگ‌تری در انتظار ماست.

روز 21بهمن61 امام خمینی در سخنرانی‌اش درباره جنگ به تبلیغات دشمن اشاره كرد و گفت كه دشمن مي‌گويد: ‏‏«در این نبرد آخر‏‎ ‎‏گاهی می‌گویند هفت‌هزار، گاهی می‌گویند پانزده‌هزار، ما از ایرانیان را -یعنی از این‏‎ ‎‏سپاهیان ایران را -کشتیم و از بین بردیم، بیش از چهارهزار ما نفرستادیم در جبهه‌ها»(صحيفه امام، جلد17، ص312)

چه کسی به امام گزارش داده که در والفجر مقدماتي ما 4000 نفر نیرو بیشتر وارد نکرده‌ایم درحالی‌که به استناد سایت مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، اين عمليات با اين استعداد انجام گرفت: 129گردان پیاده، 11گردان زرهی، 7گردان مکانیزه و 7گردان توپخانه از سپاه و 4گردان پیاده و 7گردان زرهی، 6گردان مکانیزه و 16گردان توپخانه از ارتش. به گزارش خبرگزاري ايسنا و خبرگزاري مهر به نقل از مركز مطالعات و تحقيقات جنگ سپاه آمار تلفات بدين‌صورت است:«501تن از نيروهاي خودي شهيد، 7313تن زخمي و 3116تن مفقود شدند.»

اگر این آسیب‌شناسی‌ها الان انجام نگیرد در آینده‌ مضحکه‌ي تاریخ می‌شویم اما ممکن است اگر الان مطرح شود جوابی درخور پیدا کند. درس‌ها و تجربیات جنگ باید منتقل شود و این درس‌ها با شعار منتقل نمی‌شود. من نمی‌گویم همه گزارش‌هایی که به امام داده می‌شد غیرواقعی بود اما اگر جایی چنین اتفاقی افتاده باید موشکافی و نقد شود تا چنین خطایی در آينده اتفاق نيفتد.

مهدی کیانی از فرماندهان سپاه در جنگ، درباره عملیات رمضان می‌گوید: «وقتى همراه فرماندهان خدمت امام خمينى در جماران رسيديم، تمام مطالب به‌خوبى و تمام و كمال خدمت امام عرضه نشد.» او به یک نکته‌ي بسیار مهم و اساسی اشاره می‌کند؛ «در يكى از ديدارها كه خدمت امام خمينى رسيدم آقامحسن گزارشى حماسى به امام داد. من گفتم حماسى‌گفتن كار ماست. آقامحسن بايد بر محور عقلانيت به امام گزارش بدهد تا ماهيت كار معلوم شود. بايد آقامحسن مشكلات جنگ را طرح كند همان‌طور كه به ما مشكلات را گوشزد مي‌كند، به امام هم همين‌گونه گزارش دهيد. اگر حقايق و كاستي‌ها را امام نداند، دولت و نظام اجرايى كمك نمي‌كنند و امام هم دليلى براى دستور به آن‌ها نخواهد ديد.»(كتاب يك شهر، يك جهان‌آرا)

درباره عملیات والفجر مقدماتی هاشمی معتقد بود: «يكي از مواردي كه از امام مخفي كرده بودند، گزارش از تلفات عمليات والفجر مقدماتي بود.» می‌گوید آن زمان فرمانده نبود اما؛ «با اطلاعاتي كه معمولاً از جاهاي مختلف مي‌گرفتم، متوجه شدم كه تلفات ما واقعاً وحشتناك بود. تا جايي كه تا آخر رسماً گفته نشد آمار تلفات انساني ما در شهادت، جانبازي و اسارت چقدر بود.»(درمصاحبه با نگارنده،94)

شهدای پاکی که خالصانه همه‌چیزشان را فدای دین و وطن‌شان کرده‌اند از مقدس‌ترین‌ها نزد من هستند اما بنا نیست مدیریت جنگ، این فداکاری‌هاي مقدس را سپری در مقابل نقد و پرسش قرار دهد. از 23 فروردین96 تا امروز بيش از 180یادداشت نوشته‌ام، یادداشت‌هايی كه سعي كردم در نهایت دقت بنويسم. در استنادات مطالب کانال با کمک دوستانم در نهايت توان كوشيديم.

خواستم راهی باز کنم و خدا را شکر می‌کنم که نشانه‌هایی هست که باز شده است. در این مدت برخی از هیچ تهمت و فشاری دریغ نکردند و من امور خویش را به خداوند واگذار کرده‌ام. این روزها به شرایطی رسیده‌ام که ادامه نوشتن این نکات در کانال مقدور نیست. در اوج بی‌اخلاقی‌ها و نابرادری‌ها پیام‌های گرم عزیزان نگذاشت خسته شوم و نوشتم. اما دیگر نمی‌شود ادامه داد.

همچنان به نقد اعتقاد دارم. با نگاه تیزبینانه، گذشته را بخوانیم و از مسوولین توضیح بخواهیم و امید زیادی دارم که این راه ادامه پیدا کند.
دعایم کنید.
خداحافظ
جعفر شیرعلی‌نیا(28آذر96)

منبع: کانال تلگرام نویسنده

Recent Posts

اعتبار فرآیندی محاکم؛ پاشنه آشیل انسجام داخلی و دیپلماسی بین‌المللی

  مقدمه: گسست میان نص قانون و وجدان جمعییکی از بنیادی‌ترین کارکردهای نظام حقوقی در…

29 آگوست 2026

قدرت، دریا و ایران؛ کالبدشکافی یک روایت ژئوپلیتیک

نوشتاری با عنوان «تأملی بر فرصت نهفته در آینده ایران؛ برخاستن از خاکستر بحران‌ها در…

29 آگوست 2026

تجربه دینی و بحران درک واقعیت در جهان مدرن

تجربه دینی چیست؟ در ترازوی نقد ۱ —طرح مسئله پرسش از ماهیت آگاهی، جایگاه انسان…

29 آگوست 2026

نقدی بر «انحطاط روشنفکری دینی در ایران معاصر»

اخیرا مقاله‌ ای در چهار بخش با عنوان " انحطاط روشنفکری دینی در ایران معاصر"…

29 آگوست 2026

فلسفه‌ی اخلاقِ باور در سیاست

یکی از شاخه‌های بسیار مهم فلسفه، اخلاق باور نام دارد. اخلاق باور، حیطه‌ی فکری است…

29 آگوست 2026

یادمانده‌هایی از آشنایی با زنده یاد ابراهیم یزدی

  به مناسبت نهمین سالگرد درگذشت دکتر ابراهیم یزدی دقیقا به یاد ندارم که از…

29 آگوست 2026