شجریان زمان را شکست داده است

خدایا مطربان را انگبین ده
برای ضرب دستی آهنین ده
جگر ها را ز نغمه آب دادند
زکوثرشان تو هم ماء معين ده
مولوي
چه نسبتی در میان هنر هنرمندان و جان رنگین آنان وجود دارد؟ بدون شک جان رنگین مولانا جلال الدین بلخی از مثنوی و دیوان او جذاب تر و خوش آب و رنگ تر بوده است که ما جلوه ای از آن را در مثنوی می بینیم. آیا جان حافظ، غزل غزل های او نیست و یا خرد ناب و اندوه شاد خیام، گوهر رباعیات او نیست؟
آنانی که شجریان را می شناسند، حتما با من موافقند که محمد رضا شجریان جانی رنگین و روح و روانی پاک و پیراسته و سرشار از مهر نسبت به ایران و ملت ایران دارد. او تمامی این مهر را در هنر و آوای خود نثار مردم ایران کرده است؛ مردم هم خانه قلب خود را، خانهٔ او کرده اند. خانهٔ او قلب هاست و نه قالب های سستی که در قواره دستگاه های تبلیغاتی بی اعتبار تعریف می شود.
تعبیر او از بیماری اش به عنوان دوستی پانزده ساله، و تهنیت نوروزی او به ملت ایران، نشانی از خردمندی و مقاومت و امید او بود.
هنرمندانی که تبدیل به شناسنامهٔ ملت خود می شوند، نادرند. آن ها در حقیقت به بقای فرهنگی و هویتی ملت خویش معنا می دهند. صدای شجریان در پنج دهه گذشته، صدای فرهنگ و هنر ایران است. این صدا ماندگار است. یک وقتی هوشنگ ابتهاج می گفت: اگر حافظ می دید و می شنید که غزل او با صدای شجریان چه لطف وحلاوت و زیبایی پیدا می کند، چه ها که نمی کرد! گفتم: سر و دستار نداند که کدام اندازد!
شجریان همان شاه میداس آواز و موسیقی ماست. میداس به هر چه دست می زد، طلا می شد. تمامی شعر هایی که شجریان خوانده است، از رباعیات خیام و غزل حافظ و مولوی و سنایی و فریدون مشیری و… صدای او شعر را به آسمان برده است. با پر پرواز صدای او، ملت ما راهی به ژرفای فرهنگ خویش برده است.
نمی دانم ماجرای شجریان با آن دوست ناخواندهٔ پانزده ساله چه خواهد شد. اما می دانم که شجریان با هنر خود زمان را شکست داده است. آوای او از پس سده ها عبور خواهد کرد. فرزندان ما، نسل های نو، نسل های آینده های دور، با صدای او هویت خویش را خواهند شناخت.
ربّنای او برای همیشه تاریخ فرهنگ ما در کنار اذان موذن زاده اردبیلی، به عنوان یک میراث فرهنگی و هنری باقی خواهد ماند.

Recent Posts

اعتبار فرآیندی محاکم؛ پاشنه آشیل انسجام داخلی و دیپلماسی بین‌المللی

  مقدمه: گسست میان نص قانون و وجدان جمعییکی از بنیادی‌ترین کارکردهای نظام حقوقی در…

29 آگوست 2026

قدرت، دریا و ایران؛ کالبدشکافی یک روایت ژئوپلیتیک

نوشتاری با عنوان «تأملی بر فرصت نهفته در آینده ایران؛ برخاستن از خاکستر بحران‌ها در…

29 آگوست 2026

تجربه دینی و بحران درک واقعیت در جهان مدرن

تجربه دینی چیست؟ در ترازوی نقد ۱ —طرح مسئله پرسش از ماهیت آگاهی، جایگاه انسان…

29 آگوست 2026

نقدی بر «انحطاط روشنفکری دینی در ایران معاصر»

اخیرا مقاله‌ ای در چهار بخش با عنوان " انحطاط روشنفکری دینی در ایران معاصر"…

29 آگوست 2026

فلسفه‌ی اخلاقِ باور در سیاست

یکی از شاخه‌های بسیار مهم فلسفه، اخلاق باور نام دارد. اخلاق باور، حیطه‌ی فکری است…

29 آگوست 2026

یادمانده‌هایی از آشنایی با زنده یاد ابراهیم یزدی

  به مناسبت نهمین سالگرد درگذشت دکتر ابراهیم یزدی دقیقا به یاد ندارم که از…

29 آگوست 2026